Montessori eğitim sisteminde çocukların becerilerini geliştirebilecekleri özel olarak hazırlanmış bir sınıf ortamı bulunmaktadır. Sınıflarda çocukların vücuduna oranlı nesnelerin olmasına, sınıfların aydınlık ve ışıklı olmasına, çiçeklerle donanmış alçak pencereler ve modern mobilyaları örnek alan minyatür eşyalar, ufak masalar, ufak sandalyeler bulunmasına ve sınıf içerisinde çocukların dilediğince kullanabilecekleri çeşitli materyallerle dolu ve isteğine göre kolayca açılıp kapanan dolaplar olmasına dikkat edilmelidir. Eğitim materyalleri, amaçlarına göre çocukların erişebilecekleri alçak raflar üzerinde soldan sağa, kolaydan zora doğru düzenlenmelidir.
Sınıfta bulunan materyallerin temiz, parlak ve çocuklara çekici olması için mükemmel bir düzen içerisinde sunulmalı ve çocukların yardım almaksızın raflardan alabilecekleri şekilde yerleştirilmelidir. Sınıflarda her materyalden bir tane olmalıdır. Böylece çocuklar o materyali kullanmak istediklerinde, başka arkadaşlarının işinin bitmesini beklemekte ve başkalarının işlerine saygı duymayı öğrenmektedirler.
İdeal bir Montessori Sınıfı
- Sınıflar üç yaş aralıklı gruplardan oluşmaktadır.
- Sınıf ortamının yumuşaması ve sağlıklı bir ortamın olması için, sınıf içerisinde büyük veya küçük bitkilerin olması, temiz havanın gelmesini sağlayacak büyük pencerelerin olması ve pencerelerin orman ya da bahçe gibi doğal bir ortama bakması gerekmektedir.
- Çocukların dilediklerinde bahçeye çıkarak doğayı gözlemleyip araştırma, inceleme, keşfetme becerilerini geliştirerek çalışma yapabilecekleri ortamlarının bulunması gerekmektedir.
Montessori Eğitiminde Bireysel Eğitim
Çocukların bilgi almaları değil, kendi ihtiyaçları ve bireysel özellikleri doğrultusunda eğitim almaları önemlidir. Çocuğun öğretmeniyle birebir çalışması, onu doğrudan model almasını sağlamaktadır. Her bir çocuğun gelişimine uygun materyalle çalışmayı içeren bireysel eğitim planlanmaktadır. Her çocuk kendi istediği çalışmayı yapmaktadır.
Montessori Materyalleri
Montessori Eğitim Materyalleri 5 gruba ayrılmaktadır. Bunlar;
- Günlük Yaşam Becerileri
- Duyu Eğitimi Materyalleri
- Matematik Materyalleri
- Dil Materyalleri
- Kozmik Eğitim Materyalleri
1. Günlük Yaşam Becerileri
Bu alanda hedeflenen alıştırmalar çocuğun günlük yaşamında karşılaşabileceği tüm uğraşlardan oluşmaktadır. Yani bu alıştırmalar sadece çocuğun kendi öz bakımına ait olmayıp, yaşadığı yakın çevresindeki canlı ve cansız varlıklarla olan tüm ilişkileri de kapsamaktadır.
Günlük Yaşam Becerileri Etkinlikleri:
- Masa Taşıma
- Halı Taşıma
- Kapı Açmak ve Kapatmak
- Mendil Katlama
- Saç Örgüsü
- Kaşıklama 1 (Bir kaptan diğerine)
- Kaşıklama 2 ( Büyük bir kaptan küçük kaplara)
- Dökme Çalışmaları 1 (Tahıllarla dökme)
- Dökme Çalışmaları 2 (Sıvılarla dökme)
- Dökme Çalışmaları 3 (Huni yardımıyla dökme)
- Sessizlik Çalışması
- Giysilerde Kullanılan Açma Kapama Çerçeveleri
- El Yıkama
- Ayakkabı Cilalama
- Burun Silme
- Masa Yüzeyini Süpürme
- Toz Alma
- Masa Yıkama
- Metal Parlatma
- Çiçek Düzenleme
2. Duyu Materyalleri
Duyuların eğitimi ve duyu materyalleri montessori eğitiminin temelini oluşturmaktadır. Bu materyallerle yapılan eğitim çocuğun zihinsel çalışmalarında ona yardımcı ve onu yönetici unsurlardır. Aynı zamanda onun zihinsel yapısını kurmakta ve ruhsal düzenine yardımcı olurken zihinsel gelişimine katkı sağlamaktadır. Bütün duyu materyallerinde sadece bir tek duyuya yoğunlaşma sağlanmaktadır ve böylece bir tek duyuya yönelik uyaran diğerlerinden yalıtılarak etkisi arttırılmaktadır.
Duyu Eğitimi Materyalleri:
- Tutmalı Silindir Bloklarla Çalışma
- Pembe Kule Çalışması
- Kahverengi Merdiven Çalışması
- Kırmızı Çubuk Çalışması
- Renk Tabletleri
- Geometri Çekmeceleri
- Dokunma Tabletleri İle Tanıma Çalışmaları
- Dokunma Tabletleri İle Eşleştirme Çalışmaları
- Dokunma Tabletleri İle Dereceleme Çalışmaları
- Farklı Dokulardaki Kumaş Parçaları İle Çalışmalar
- Ses Kutuları
- Müzik Çalışmaları
- Ağırlık Tabletleri İle Çalışmalar
- Isı Tüpleri İle Çalışmalar
- Isı Tabletleri İle Çalışmalar
- Koku Tüpleri
- Tat Şişeleri İle Çalışmalar
- Geometrik Cisim ve Yüzey Kartları İle Çalışmalar
- Bir Kaptaki Nesneleri Gruplama Çalışmaları
- Torba İçindeki Geometrik Cisimler İle Çalışmalar
- Sürpriz Torba
3. Matematik Materyalleri
Matematiksel zekânın en önemli özelliği çocuğu; yaratıcı düşüncenin en yüksek noktası olan zihinsel tahminlere götürmesidir. Doğanın yaratıcılığı da matematiksel temellere dayalıdır. Montessori sisteminde matematik materyallerinin en temel özelliği soyut kavramları somutlaştırmasıdır. Bunlar soyutları somutlaştıracak şekilde hazırlanmıştır. Çünkü somut şeyler soyut kavramları içerir ve soyut düşünmeyi geliştirir.
Matematik Materyalleri:
- Kırmızı- Mavi Sayı Çubukları İle Çalışma
- Zımparalı Rakamlar İle Çalışmalar
- Sayı Çubukları İle Sayı Tabletlerini İlişkilendirme Çalışmaları
- Mekik Kutusu İle Çalışma
- Sayı Pulları İle Çalışmalar
- Onluk Sistemin Tanıtılması
- Altın Boncuk Materyalleri
- Marka Oyunu
- Sayı Kartlarının Tanıtımı
- Onluk Sistemin Tanıtılması 2
- Grupla 4 İşlem Çalışmaları
- Nokta Oyunu
- Problem Çözme Çalışması
- Renkli Boncuk Merdiveninden Oluşan Boncuk Merdiveni
- Seguin’in Tablaları İle Çalışma 1
- Seguen’ın Tablaları İle Çalışma 2
- Yüzlük ve Binlik Boncuk Dizeleri İle İleri Doğru Sayma Çalışmaları
- Toplama İşlemi İçin Yutan Yılan Oyunu
- Toplama İşlemi İçin Toplama Tablası ve Bölünmüş Çubuklar İle Çalışma
- Çıkarma İşlemi İçin Yutan Yılan Oyunu
- Çıkarma İşlemi İçin Toplama Tablası ve Bölünmüş Çubuklar İle Çalışma
- Renkli Boncuk Dizleri İle Çarpmaya Hazırlık Çalışmaları
- Çarpma Tablası ve Boncuklar İle Çarpım Tablosu Çalışmaları
- Çarpma İşlemi ve Kontrol Kartları İle Çalışma
- Bölme Tablası ve Bölme Kontrol, İşlem Tablaları
- Küçük ve Büyük İşlem Çerçeveleri İle Çalışmalar
4. Dil Materyalleri
Dil en önemli iletişim aracımızdır. Dil ve düşünme birbiriyle sıkı bir bağlantı içindedir ve böylece de dil aklın bir aracı durumundadır. Maria Montessori dil eğitimini bütünsel açıdan ele almaktadır. Dil anlamlı ve önemli olan simgelerin yapıtıdır, ayrıca iç ve dış dünyadaki olayları betimlemektedir. Maria Montessori dil eğitiminde yazmanın okumadan önce olduğunu söylemekte ve hazırladığı materyallerle bunu göstermektedir.
Dil Materyalleri:
- Çocuğun Genel Olarak Dil ve Sözcük Dağarcığını Geliştirici Fırsatlar ve Alıştırmalar
- Sözcük Dağarcığının Gelişimini Destekleme
- Metal Kalıplar
- Minyatür Cisimler İle Yapılan Ses Alıştırmaları (Minyatür Cisim Kutuları)
- Zımpara Kabartmalı Harfler
- Hareketli Alfabe 1
- Hareketli Alfabe 2
- Hareketli Alfabe 3 (Büyük harflerin tanıtılması için alfabe)
- Minyatür Cisimlerle Hazırlanan Okuma Kutuları
- Çevredeki Eşyalara Ait Yazılı Okuma Kutuları
- Yazılı Resimli Kartlar (Sınıflandırma)
- Görev Kartları
- Resimli Okuma Kitapları İle Çalışmalar
- Tanımlama Çalışması
5. Kozmik Eğitim Materyalleri
Maria Montessori özellikle küçük çocuk eğitiminde doğa ve kültürün sunulmasının gerekliliğini ve bunun anlamlı olmasında evrenin ahenkli düzeninin temel aldığını söylemektedir. Prensip olarak gerçeğin; ayrıntılar üzerinde düşünüp bütünü görmek olduğunu, ama zekası ve idaresi sayesinde özel bir durumda bulunduğunu vurgulamaktadır. Maria Montessori çocukların deneyimler toplayabilmeleri ve dünya ile ilişkiye adım atabilmeleri için kozmik eğitimin çok önemli olduğunu söylenmektedir. Çocuklar daha evlerindeyken bir takım deneyimler elde ederler. Örneğin; yağmur, rüzgâr, kayalar, toprak, yemek alışkanlıkları gibi.
Kozmik Alan Materyalleri:
- Kara ve Deniz Yüzeyleri
- Karaların ve Su Yüzeylerinin Biçimleri
- Kabartma Yerküre İle Çalışma
- Renkli Küre İle Çalışma
- Dünyanın Yap- Boz Haritası
- Kıtalara Ait Yap- Boz Haritaları
İlginiz için teşekkürler.
Paylaşmak Güzeldir